Tư vấn EICC - Phần A - Lao động

Phần A của EICC về lao động đề cập việc tuyển dụng, thời giờ làm việc, tiền lương, đối xử và tiếng nói của người lao động. Dưới đây là các nhóm nội dung chính và gợi ý hồ sơ để doanh nghiệp tự rà soát trước khi xây dựng kế hoạch cải tiến.

Bảy nhóm nội dung lao động cần rà soát

1. Việc làm tự nguyện

Kiểm tra quá trình tuyển dụng, phí mà người lao động phải chịu, hợp đồng và khả năng chấm dứt việc làm. Tránh các biện pháp giữ giấy tờ, ràng buộc nợ hoặc hạn chế đi lại làm mất tính tự nguyện. Điều kiện tuyển dụng phải được truyền đạt bằng ngôn ngữ người lao động hiểu.

2. Bảo vệ lao động trẻ tuổi

Xác minh tuổi, quản lý hồ sơ và phân công công việc phù hợp. Với học sinh, sinh viên, thực tập sinh hoặc người học nghề, cần kiểm tra quan hệ với đơn vị đào tạo và bảo vệ quyền lợi. Không đánh đồng các chương trình học nghề hợp pháp với việc được phép sử dụng lao động trẻ em.

3. Thời giờ làm việc và nghỉ ngơi

Đối chiếu bảng chấm công, làm thêm, ngày nghỉ và lịch sản xuất với pháp luật cùng bộ quy tắc áp dụng. Cần xem dữ liệu thực tế của cả lao động trực tiếp, gián tiếp và lao động thuê ngoài; không chỉ kiểm tra quy định viết trong nội quy.

4. Tiền lương và phúc lợi

Rà soát mức trả, cách tính làm thêm, các khoản khấu trừ, phúc lợi và thời điểm thanh toán. Phiếu lương cần đủ rõ để người lao động hiểu và kiểm tra. Không sử dụng phạt tiền hoặc khấu trừ trái quy định làm công cụ kỷ luật.

5. Đối xử nhân đạo

Xây dựng quy định ngăn ngừa bạo lực, đe dọa, quấy rối và lạm dụng. Quy trình kỷ luật cần minh bạch, được truyền đạt và áp dụng nhất quán; người lao động phải biết nơi phản ánh khi gặp vấn đề.

6. Không phân biệt đối xử

Xem xét tính công bằng trong tuyển dụng, trả lương, đào tạo, khen thưởng và thăng tiến. Các yêu cầu kiểm tra sức khỏe hoặc điều kiện tuyển dụng phải phù hợp công việc và quy định áp dụng, tránh sử dụng theo cách phân biệt đối xử.

7. Tự do lập hội và đối thoại

Tôn trọng quyền của người lao động theo pháp luật, duy trì kênh đối thoại và phản ánh điều kiện làm việc. Cần có cơ chế tiếp nhận, xử lý và ngăn ngừa trả đũa người nêu ý kiến.

Hồ sơ và bằng chứng nên chuẩn bị

• Quy trình tuyển dụng, hợp đồng và thỏa thuận với đơn vị cung ứng lao động.
• Hồ sơ xác minh tuổi, chấm công, làm thêm, tiền lương và phúc lợi.
• Nội quy, chính sách chống quấy rối và hồ sơ truyền thông cho người lao động.
• Hồ sơ đối thoại, phản ánh, xử lý vụ việc và kiểm tra hiệu lực hành động khắc phục.

Đối chiếu pháp luật Việt Nam

Phần so sánh pháp luật năm 2013 trong bản cũ đã được lược bỏ để tránh nhầm thành quy định hiện hành. Doanh nghiệp cần tra cứu Bộ luật Lao động 45/2019/QH14, các nội dung sửa đổi, văn bản hướng dẫn và điều kiện áp dụng cụ thể tại thời điểm thực hiện.

Tải danh mục văn bản lao động đính kèm bài cũ (DOCX) – tài liệu lưu trữ, cần kiểm tra lại hiệu lực từng văn bản trước khi sử dụng.

Đọc các phần liên quan

• Mục B - Sức khỏe và an toàn
• Mục C - Môi trường
• Mục D - Đạo đức
• Mục E - Hệ thống quản lý

Tham khảo nội dung tư vấn EICC/RBA của ITVC.